• Carla de Ruiter

Vrouw 2.0: een nieuwe kans voor vrouwen om zich opnieuw te herdefiniëren


Waarom zijn vrouwen nog steeds ondervertegenwoordigd in het bedrijfsleven, in de politiek of de rechtspraak en in andere vlakken van de maatschappij? Het is simpel: mannen hebben het gezicht van de politieke arena bepaald, van onze wetgeving, van het zakenleven en het onderwijs, uiteindelijk zelfs van het hele openbare leven. Vrouwen hebben pas de afgelopen vijftig jaar de mogelijkheid om een actieve en directe rol te spelen op het wereldtoneel. De duizenden jaren daarvoor waren vrouwen vooral echtgenotes/partners die kinderen baarden met de zorg voor het opgroeien van de kinderen en de drijfveer om de volgende generatie vooruit te laten gaan.

De structuren van de maatschappij zijn in de tussentijd gevormd door mannen. Dat betekent dat de wensen en verlangens van vrouwen, terwijl ze de helft van de maatschappij uitmaken, onvoldoende tot niet meegerekend zijn omdat onze denkwijzen zo verankerd zijn in de maatschappij dat we eraan gewend zijn. Vrouwen laten onbewust aangepast gedrag zien. Onze rollen, die we gedurende duizenden jaren hebben gehad die voornamelijk biologisch van aard waren, zijn gericht geweest op overleving. Onze hoop, onze overleving en ons geluk was afhankelijk van mannen gedurende lange tijd. Dit gegeven blokkeert ons, nu we niet meer gericht hoeven zijn op overleving maar op maatschappelijke innovatie en vooruitgang. Voor vrouwen is het belangrijk om de onderbewuste stroming in zichzelf te herkennen en te erkennen en als gevolg daarvan hun authentieke rol van “medemens”

naast mannen opnieuw vast te stellen. Op grond daarvan kunnen vrouwen een meer actieve en cruciale rol krijgen die vergaande gevolgen heeft voor de maatschappij.

“It’s a men’s world”

Vrouwen leven elke dag in een mannenwereld.

Dat gebeurt al vanaf de dag dat je geboren wordt. Wanneer we op de wereld komen, is dat in veel gevallen in het ziekenhuis, waar mannelijke artsen bepaald hebben dat het voor hen handiger is dat vrouwen in een bed bevallen zodat ze het geboorteproces beter kunnen volgen en bijsturen. De gezondheidszorg is bepaald door mannen, medicijnen zijn uitsluitend getest op mannen en niet op vrouwen, zo gaat het ook met allerlei ingrepen op het menselijk lichaam. Daarbij wordt geen rekening gehouden met bijvoorbeeld andere hormonale structuren terwijl die bij een vrouw wezenlijk anders zijn dan bij een man. Je ouders doen vervolgens aangifte van het feit dat je geboren bent. Je komt in een systeem terecht bij de burgerlijke stand dat is bedacht door mannen. Je bent nu een officiële inwoner van ons land, dat bestuurd wordt door mannen. Wanneer je naar de basisschool gaat, word je ondergedompeld in wet- en regelgeving en een onderwijssysteem, wederom bedacht door mannen. De films die je kijkt, de beelden op de tv, de media, voor het grootste deel is dit gecreëerd door mannen, evenals de kunst die je bekijkt in een museum, of een dagje weg in een pretpark of dierentuin. Wanneer we uiteindelijk gaan werken, komen we wederom in een mannenwereld terecht, die grotendeels gericht is op succes en prestatie en gevormd door de regels van mannen.

Dromen en verlangens amper zichtbaar

Onlangs trok ik vier dagen op met Elizabeth Debold (USA). Zij is een wereldwijde autoriteit op het gebied van gender- en vrouwen ontwikkeling. Ik ken haar goed omdat ze een aantal jaren mijn leraar is geweest. Zij is een van mijn grootste inspiratiebronnen en het contact met haar zorgt er altijd voor dat ik me verder verdiep op het gebied van vrouwen, leiderschap en cultuur. Nu we samenwerken als collega’s wisselen we onze ideeën over onze gezamenlijke missie uit en raak ik er steeds meer van doordrongen dat het nog maar relatief kort is dat we als vrouw een meer actieve rol hebben en wat dat betekent. Het betekent dat al jouw dromen, wensen en verlangens geen of amper voet aan de grond krijgen in het openbare leven terwijl we denken dat we juist alles kunnen doen en laten wat we willen.

Daar zit een bijzondere tegenstrijdigheid in. Wanneer ik bijvoorbeeld aan vrouwelijke leiders vertel dat ik vrouwenleiderschaps-trainingen geef, zijn ze verbaasd dat ik dat speciaal voor vrouwen doe. Hun eerste reactie is dat ze het onzin vinden of het niet snappenof ze nemen aan dat het speciaal voor afhankelijke of onzekere vrouwen is. Als ik aangeef dat ik werk met vrouwen aan de top, executives, middle managers of ondernemers en dat ze nagenoeg allemaal hetzelfde aangepaste gedrag vertonen, is er altijd onbegrip. Onze gewenning (en aanpassing) is zo groot dat het een blinde vlek is geworden voor de meesten van ons.

Afgescheiden van andere vrouwen

Volgens Elizabeth Debold is het voor vrouwen het makkelijkste om oud gedrag te blijven vertonen, dat wat we gewend zijn: de klassieke dynamieken als verzorgend, seksueel, verleidend wanneer we op de werkvloer in aanraking komen met mannen. We ervaren druk om erbij te horen. We passen ons snel aan en vormen ons naar de verwachtingen die er leven in de op mannen gerichte cultuur. Meestal gaat dit onbewust. Vaak hebben we met dezeaanpassing succes, maar daarvoor betalen we helaas wel een prijs: de afscheiding van onze diepere, meer authentieke zelf en de afscheiding van andere vrouwen. Deze gewoonten van wie we zijn, maken het moeilijk voor ons om bondgenoten te zijn met andere vrouwen en het ontwikkelen van onze eigen creatieve autonomie.

Aangepast gedrag

Elizabeth Debold omschrijft negen verschillende vrouwelijke archetypes die gebaseerd zijn op de verschillende strategieën om in de mannelijke wereld te passen. Elke daarvan heeft een andere manier van omgaan met (en behagen van) mannelijke autoriteit en macht. De meesten van ons hebben er 1 of 2 die we het prettigste vinden, gebaseerd op onze persoonlijkheid, ons talent en onze vaardigheden. We hebben er vaak meerdere uitgeprobeerd. Ik noem vier van deze negen archetypes * (vertaling en bewerking van ”The nine faces of Eve”, Elizabeth Debold) zodat je een beeld krijgt waar we mee te maken hebben:

1) Moeder: in een professionele omgeving kan het optreden als moeder zeer krachtig zijn. Van de positieve kant bekeken is de moeder ondersteunend en verzorgend naar mensen die voor haar werken. Ze kan ook een verzorgende rol aannemen ten opzichte van haar mannelijke leidinggevende. Vanuit een negatief oogpunt kan ze ook controlerend zijn en medewerkers betuttelen, ze behandelen als kinderen. Ze neigt ernaar om erg op zichzelf te zijn, er is immers maar één moeder.

2) Goede vrouw: Wanneer je een goede vrouw bent, investeer je veel in alles goed doen, zodat je beloond wordt en weer vooruit kunt. De goede vrouw heeft vaak een onvolwassen relatie met mannelijke autoriteit. Ze is op zoek naar een vaderfiguur die haar vertelt dat ze goed genoeg is en die haar advies kan geven. Ze is erg bang voor zijn afkeuring.

3) One of the guys: Wanneer een vrouw zich gedraagt als één van de mannen gebruikt ze haar vaardigheden en intelligentie om zich te richten op mannelijke autoriteit. Ze wijst het idee af dat er een belangrijk onderscheid is tussen mannen en vrouwen. Dit lijkt ideaal, maar doordat ze een speciale categorie van zichzelf maakt, keert ze zich vaak tegen andere vrouwen. Zij is degene die om seksistische grappen lacht en ze creëert een vijandige omgeving ten opzichte van andere vrouwen.

4) Power-tripper: Deze figuur is slim en helder en heeft de moed om risico’s te nemen en van alles voor elkaar te krijgen. Ze is afhankelijk van de mannelijke macht om haar positie te waarborgen. Ze heeft twee gezichten: ze doet zich voor als een oprechte en serieuze partij in het contact met mannelijke autoriteit, maar ze ondermijnt anderen op subtiele wijze. Wie voor haar werkt, vindt haar vaak angstaanjagend. De onzekerheid die zij voelt, omdat de macht niet van haarzelf is, zorgt ervoor dat ze vaak zal projecteren op anderen die een bedreiging voor haar vormen.

Herken jij je in een of meerdere van deze gezichten? Welke gebruik jij het liefst? Soms is het makkelijker om eerst aan iemand te denken die je kent en van een afstandje te zien wat vooraangepast gedrag iemand laat zien voor je dat bij jezelf nagaat. Wat je om je heen ziet, is wat je vormt, niet eens zozeer het feit of je een man of vrouw bent. Onderzoeken naar de verschillen tussen mannen en vrouwen wijzen uit dat de verschillen vooral te wijten zijn aan de culturele gewoonten die we overnemen en veel minder aan de biologie van het man of vrouw zijn.

Creatieve autonomie en pionierend leiderschap

Hoe zou de maatschappij eruitzien als we de cultuur ombuigen naar zowel gericht op de man als op de vrouw? Dat kan als vrouwen de noodzaak zien van hun actieve bijdrage aan de maatschappij en hun aangepaste gedrag (h)erkennen en leren om daar actief een andere invulling aan te geven.

Zodra vrouwen hun dromen, wensen en verlangens effectief kenbaar maken en realiseren dat hun gedrag averechts werkt, is dat een eerste stap om hun creatieve autonomie te stimuleren. Wanneer vrouwen ontdekken wat hun creatieve autonomie behelst (namelijk het volgende stadium na hun biologische, seksuele gedragingen en uitgingen of gerichtheid hierop) en “medemens” worden in de co-creatie van een wereld die we graag zien, naast mannen, worden zij pioniers.

Hoe meer vrouwen deze stap durven zetten en hun verantwoordelijkheid op willen pakken voor de creatie van een nieuwe wereld die wél werkt, hoe eerder we meer saamhorigheid onder vrouwen zullen vinden, hoe eerder de dualiteit en ongelijkheid die er nu leeft op kan lossen. Een noodzakelijke kans om onszelf opnieuw te definiëren in deze tijd waarin we leven, in een wereld waarin mannen én vrouwen even welkom zijn.

Gender(r)evolutie

Hoe ontwikkel je jouw creatieve autonomie zodat je een krachtiger dienend-leider kunt zijn en je je niet meer hoeft aan te passen maar juist mede-creator wordt van onze hedendaagse maatschappij, zodat je veel meer impact hebt? Op 21 december start de Leergang “Gender(r)evolutie” waarin Elizabeth Debold een module verzorgt over haar genderexpertise. Wil je erbij zijn? Meld je dan aan voor dit unieke programma dat ik samen met diverse gastdocenten begeleid.

Meer weten?

Vraag dan de uitgebreide brochure aan via deze link.

*Dit artikel werd eerder gepubliceerd in het kwartaal magazine van Pioniers Magazine juli/aug/sept 2017.


98 keer bekeken
Contact

Ketelmeerweg 1b

8308 RA Nagele

Tel: 06 134 499 64

​info@servant-leadershipsolutions.nl

  • Black LinkedIn Icon
  • Black Facebook Icon
  • Black Twitter Icon
  • Instagram - Black Circle
  • Black YouTube Icon

Naam *

E-mailadres *

Telefoon

Onderwerp

Bericht *

Servant-Leadership Solutions is een handelsnaam van Decide2develop.

© 2017-2020 by Servant-Leadership Solutions.